PPWR: wat betekent dit voor jouw verpakkingen?
Disclaimer
Onderstaande toelichting is onze huidige lezing en interpretatie van de PPWR en FAQ. Op verschillende onderdelen bestaat nog ruimte voor interpretatie en nadere Europese of nationale uitleg kan tot wijzigingen leiden.
Wij zetten ons ervoor in alle PPWR-verplichtingen na te komen die horen bij onze rol voor de betreffende verpakking. Aan deze toelichting kunnen geen rechten worden ontleend.
PPWR
De PPWR werkt rolgebonden. De rol die je per verpakking hebt, is allesbepalend voor de verplichtingen die daar (wel en niet) uit voortvloeien.
Voor het bepalen van rollen en verantwoordelijkheden onderscheiden wij in deze toelichting twee belangrijke stromen:
Allereest lichten wij deze twee stromen toe.
Compliance-stroom
De ‘manufacturer’ moet vóór het in handel brengen de conformity assessment uitvoeren of laten uitvoeren, de technische documentatie opstellen en uiteindelijk de DoC opstellen. De manufacturer is bij transportverpakkingen (waar de verpakkingen die je bij ons koopt onder vallen) in beginsel de partij die de verpakking fysiek produceert. Er kan altijd maar één manufacturer per verpakking zijn in de EU.
Uit de PPWR volgt dat de manufacturer de technische documentatie opstelt, beheert én bewaart ter inzage van relevante markttoezichtautoriteiten.
Wanneer de verpakkingen geïmporteerd worden (van buiten de EU) moet ook de importeur beschikken over een kopie van de EU PPWR DoC. Ook moet de importeur waarborgen dat de technische documentatie op verzoek beschikbaar kan worden gesteld aan relevante markttoezichtautoriteiten.
De UPV-stroom
Dit wordt vaak door elkaar gehaald met de compliance stroom. Maar dit is een andere juridische stroom. Hier staat de volgende vraag centraal:
“Wie heeft deze verpakking voor het eerst beschikbaar gesteld in de lidstaat waar zij uiteindelijk als afval terechtkomt?
Daarvoor gebruikt de PPWR het begrip ‘producer’. Artikel 44 bepaalt dat producers zich moeten registreren in iedere lidstaat waar zij onder deze definitie vallen. De partij die als ‘producent’ gezien wordt, moet zich (in Nederland) dus aanmelden bij Verpact. Die moet aangifte én afdracht doen over het gewicht van de verpakkingsmaterialen dat deze partijen per lidstaat op de markt brengen.
Voor dezelfde verpakking kan de ‘producer’ van lidstaat tot lidstaat verschillen. De PPWR beoogt per verpakkingseenheid binnen een lidstaat één producer aan te wijzen.
Welke rol heb je als afnemer?
Nu de twee globale stromen binnen de PPWR helder zijn, komt de volgende relevante vraag: welke rol heb je als afnemer?
De rol die je hebt is uiteindelijk afhankelijk van wat je precies met de verpakkingen doet. En ook hoe de verpakking ontworpen is. Je kunt aparte rollen hebben voor iedere afzonderlijke verpakking die je gebruikt. Dat je voor één verpakking manufacturer bent, betekent niet automatisch dat je ook manufacturer bent voor iets anders dat je gebruikt.
Afnemer van generieke, standaard voorraadverpakkingen
Bedrijven die standaard voorraadverpakkingen kopen (bij bedrijven zoals ons), en deze gebruiken in hun eigen operations om producten te verpakken en verzenden, lijken voor de bij ons gekochte producten in beginsel professioneel eindgebruiker.
In artikel 3, lid 1, punt 23 staat het volgende:
“eindgebruiker”: een in de Unie verblijvende of gevestigde natuurlijke of rechtspersoon aan wie een product is aangeboden als consument of als professionele eindgebruiker in het kader van zijn industriële of beroepsactiviteiten, en die dit product niet verder op de markt aanbiedt in de vorm waarin het is aangeleverd;
Afnemers van bijvoorbeeld dozen: deze worden ‘plat’ geleverd. Je gebruikt de dozen zelf en biedt het niet verder aan in de vorm waarin het is aangeleverd. Het feit dat je er een product van jezelf in doet, of zelfs dat je de doos sluit met bedrukte tape, verandert dat niet. Voor die individuele doos lijkt jouw rol eindgebruiker.
Afnemer van bedrukte verpakkingen
Verpakkingen die onder jouw eigen naam of handelsmerk worden ontworpen of vervaardigd, daarvan word je in beginsel zelf gezien als ‘manufacturer’. Ook moet je zelf de technische documentatie opstellen en de DoC opstellen. Ook ligt de plicht van het bewaren van de DoC bij jezelf. In deze gevallen is onze PPWR-rol die van leverancier. Het is onze plicht om jullie de benodigde gegevens aan te leveren waarmee je als manufacturer zelf deze documentatie kunt opstellen.
Wie is de manufacturer?
Wij krijgen veel vragen en verzoeken van klanten of wij technische documentatie en DoC’s kunnen leveren van de artikelen die bij ons afgenomen worden. Bedrijven die standaard voorraadverpakkingen bij ons afnemen, lijken voor die verpakkingen professioneel eindgebruiker. Uit de PPWR volgt niet dat je als eindgebruiker over dergelijke documenten hoeft te beschikken, of dat je zelf compliance moet aantonen voor deze verpakkingen. Deze verantwoordelijkheid is hogerop in de keten belegd.
De manufacuter rol: hier ontstaat veel verwarring. Het kan namelijk zijn dat je de manufacturer rol hebt voor bepaalde componenten binnen je zending. Voorbeeld: je gebruikt bedrukte plastic zakken met je eigen logo (hiervan ben jij normaliter manufacturer). Je koopt bij VIV generieke kartonnen dozen. Daarvan is een andere partij de manufacturer. Jouw plastic zak gaat in de onbedrukte kartonnen doos die je bij VIV gekocht hebt. Jouw bedrijf is manufacturer van de plastic zak. Hiervoor stel je zelf DoC en technische documentatie op. Dat er een onbedrukte doos omheen gaat, betekent niet dat je dan ineens ook manufacturer wordt van die doos. Dat blijkt uit de begin augustus gepubliceerde FAQ door de Europese unie:
“The use of multiple packaging items (tape, wrap, boxes, pallets etc.) together does not mean that each item is not already in its final form. Indeed, there can be packaging from multiple manufacturers in one shipment of packaged products, and each manufacturer must provide the necessary technical documentation and information to demonstrate conformity with the applicable requirements for the EU declaration of conformity when they place the packaging on the market.”
Hier staat in andere woorden dat de verpakking al een verpakking is (en de manufacturer dus al vaststaat) voordat jouw bedrijf de verpakking (bijvoorbeeld) opzet en dicht tapet. Een zending kan dus bestaan uit meerdere manufacturers. Iedere afzonderlijke manufacturer moet alle compliance zaken al uitgevoerd hebben wanneer de verpakking op de markt gebracht wordt. Als eindgebruiker volgt uit die rol niet de plicht om conformity assessment, technische documentatie of DoCs van de manufacturer opnieuw te controleren of zelf te beheren.
Wie is de producent?
Een andere veel gestelde vraag is wie de producent is. Hier is de PPWR redelijk duidelijk over. Degene die producent is, doet aangifte en afdracht bij Verpact in Nederland.
Het volgende staat in de 2025/40 verordening bij artikel 3, lid 1, punt 15:
“producent”: een fabrikant, importeur of distributeur waarop, ongeacht de gebruikte verkooptechniek, met inbegrip van overeenkomsten op afstand, een van de volgende voorwaarden van toepassing is:
| a) | de fabrikant, importeur of distributeur is in een lidstaat gevestigd en biedt voor het eerst vanuit het grondgebied van die lidstaat en op datzelfde grondgebied verzendverpakkingen, serviceverpakkingen of primaireproductieverpakkingen aan, hetzij als verpakkingen voor eenmalig gebruik, hetzij als herbruikbare verpakkingen, of |
Voor de standaard voorraadverpakkingen die wij verkopen, heeft dit betrekking op ons. Wij zijn gevestigd in die lidstaat (Nederland) en bieden op datzelfde grondgebied verzendverpakkingen aan. Dat betekent dat wij verantwoordelijk zijn voor de aangifte en afdracht van afvalbeheersbijdrage in Nederland.
Hier staat ook een voorbeeld over in de PPWR FAQ die begin augustus gepubliceerd is:
“Company A is the manufacturer of unbranded, standardised cardboard boxes and sells them to Company B located in the same Member State. In this case, Company A would typically be the producer. This is also the case when the cardboard boxes are sold flat and require folding. “
Gebruik je generieke standaard voorraadverpakkingen als Nederlands bedrijf om producten naar andere EU-landen te versturen? Dan kan jouw bedrijf in die andere lidstaat producent voor de UPV worden. Dit is onder meer het geval wanneer je vanuit Nederland rechtstreeks levert aan een eindgebruiker in een andere lidstaat. In dat geval moet je in beginsel voldoen aan de UPV-verplichtingen in die lidstaat, waaronder registratie en rapportage.
Gebruik je deze verpakkingen om producten naar andere EU-landen te versturen? Dan wordt jouw bedrijf in die landen mogelijk producent voor de UPV. Je dient je dan in die landen aan te melden bij de relevante instanties. Je doet zelf aangifte en afdracht.
Koop je bedrukte verpakkingen met je eigen logo? Dan verandert het. Hier staat ook een duidelijk voorbeeld over in de PPWR FAQ:
“If Company A manufactures cardboard boxes under the name or trademark of Company B, then Company B will typically become the manufacturer and producer of the boxes in that Member State. However, if Company B is a micro-enterprise, then Company A is manufacturer and the producer in the Member State.”
Er is een uitzondering. En dat is wanneer je bedrijf een micro-onderneming is. Het is eigen verantwoordelijkheid om dit uit te zoeken en aan te geven.
Welke partij(en) in de keten moeten technische documentatie kunnen tonen?
We krijgen veel vragen van klanten die bij ons standaard voorraadverpakkingen kopen of wij technische documentatie kunnen overleggen en een EU PPWR DoC, zodat zij compliance kunnen aantonen voor de verpakkingen die ze gebruiken. De PPWR kent rollen. En bij bepaalde rollen, horen bepaalde verplichtingen per verpakking.
Vergelijk het inkopen van verpakkingen met het inkopen van bijvoorbeeld koffiebonen voor op kantoor. Andere regelgeving, maar hetzelfde principe met rolgebonden verantwoordelijkheden. Voor de productie en verpakking van koffiebonen gelden allerlei wettelijke eisen op het gebied van voedselveiligheid. De partijen die daarvoor verantwoordelijk zijn, moeten aan die eisen voldoen en de bijbehorende documentatie beheren. Als zakelijke eindgebruiker die zakken koffiebonen voor op kantoor bestelt, hoef je niet zelf opnieuw het compliance-dossier van de fabrikant op te bouwen of te beoordelen. Die verantwoordelijkheid ligt bij de daarvoor aangewezen partijen in de keten.
Onderstaand een samenvatting van de verschillende PPWR rollen met verplichtingen op gebied van technische documentatie en EU PPWR DoC:
| Partij / rol | Moet technical documentation zelf opstellen? | Moet deze bewaren/hebben? | Moet deze aan autoriteit kunnen verstrekken? |
|---|---|---|---|
| Manufacturer | Ja | Ja | Ja, binnen 10 dagen |
| Authorised representative | Nee | Kan/wordt daartoe gemandateerd | Ja, indien binnen mandaat |
| Importer van buiten EU | Nee | Niet noodzakelijk zelf kopie houden | Ja: moet zorgen dat deze beschikbaar is en kunnen verstrekken |
| Distributor | Nee | Nee | Alleen wat hij al tot zijn beschikking heeft |
| Supplier aan manufacturer | Nee, niet het uiteindelijke manufacturer-dossier | Relevante onderliggende informatie | Moet relevante info/documentatie aan manufacturer geven |
| Fulfilment service provider | Nee | Nee | Geen algemene TD-plicht |
| Professionele eindgebruiker | Nee | Nee | Geen algemene plicht |
